‘Ik ben 28 jaar geleden als psychiater op de High Care van GGZ Rivierduinen in Leidschendam komen werken. Naast behandelaar ben ik tot voor kort ook altijd manager geweest. Tot eind vorig jaar was ik manager behandelzaken bij de Kliniek Intensieve Zorg (KIZ) in Oegstgeest. Bij de KIZ behandel ik samen met collega’s cliënten met een grote kwetsbaarheid. Vaak psychotisch en een mengelmoes van kenmerken van zwakbegaafdheid, autisme, verslaving en gedragsproblemen.

‘Wat ik voor cliënten beteken? Ik bied laagdrempelig contact. Als mens, in gelijkwaardigheid. Ik heb veel expertise in behandelingen, met als speciaal aandachtsgebied de antipsychotica. Mijn kennis deel ik vaak met collega’s, in en buiten Rivierduinen, maar natuurlijk ook met cliënten. Ik denk ook vaak mee met anderen, soms in de vorm van een second opinion.’

‘Op de kliniek probeer ik de principes van herstelgericht werken zo goed mogelijk in te zetten en motiverend te zijn waar dat kan. Ik vertaal dat ook naar mijn wetenschappelijke taak. Ik heb jarenlang cliënten gevolgd die minder of andere antipsychotica kregen dan wat ze heel erg lang in hoge doseringen hadden gehad. Een ‘dosisreductie of switch’ studie. Aansluitend heb ik divers onderzoek gedaan met het antipsychoticum clozapine. Ik ben bestuurslid van de Clozapine Plus Werkgroep. Deze werkgroep heeft tot doel het gebruik van antipsychotica in de psychiatrische praktijk te optimaliseren.’

‘Bij de KIZ richten we ons niet alleen op het herstel van symptomen. Ook het maatschappelijk weer mee kunnen doen in werk en hobby’s is heel belangrijk. Dat je je als cliënt meer in balans en meer tevreden voelt en je vroegere of andere rollen oppakt, ook als je nog psychotische ervaringen hebt.’

Onderzoekslijn complexe psychiatrische aandoeningen

‘Rivierduinen vindt wetenschappelijk onderzoek belangrijk. De organisatie investeert in drie onderzoekslijnen: eetstoornissen, suïcidepreventie en complexe psychiatrische aandoeningen (CPA). Ik ben de trekker van de onderzoekslijn CPA waarbinnen bevlogen en ervaren onderzoekers werken aan een heel divers pallet aan onderzoeken. Ook begeleiden zij professionals in opleiding bij hun onderzoeksopdracht. Ieder vanuit de eigen specialiteit, al zoeken we steeds meer de verbinding.’

‘Onderzoeker Max de Leeuw doet – in nauwe samenwerking met het LUMC – al lang onderzoek naar bipolaire stoornissen en wat daaraan gerelateerd is.

Gabrielle van Son doet veel transdiagnostisch onderzoek naar hoe veranderingsprocessen in de GGZ verlopen. Daarbij hebben de ‘common factors’, de factoren die in elke behandeling belangrijk zijn, haar speciale interesse. Verder bekijkt ze graag de wereld vanuit de theorie van ‘complex systems’, waarbij zij processen en interacties in samenhang bekijkt, onvoorspelbaarheid omarmt en pioniert met nieuwe manieren om die processen te onderzoeken. Denk bijvoorbeeld aan apps en smartwatches.’

‘Fabian Termorshuizen is als methodoloog/onderzoeker betrokken bij een Europese studie naar het ontstaan van psychose en het toegankelijk maken van de Rivierduinen cliënten-data voor divers wetenschappelijk onderzoek. Fabian gaat zich daarnaast wat meer richten op onderwijs.’

‘Simona Karbouniaris is lector in een gedeelde aanstelling met Hogeschool Leiden. Zij is druk bezig onderzoeksprojecten op te zetten en subsidies daarvoor te krijgen. Het onderzoek gaat vooral over inzet van ervaringsdeskundigheid en over traumasensitief werken. Met Gabrielle heeft zij daarnaast een – voor Rivierduinen – heel belangrijk onderzoeksplan gemaakt om Rivierduinen Verleggen wetenschappelijk te monitoren.’

‘Als coördinator vertegenwoordig ik de onderzoekslijn in verschillende overleggen en stimuleer ik onderzoeks- en onderwijsactiviteiten van onze groep. Allemaal spreken we op symposia en schrijven we artikelen met als belangrijk doel dat onze bevindingen worden opgepakt en meegenomen in de behandeling van cliënten. Als groep inspireren we elkaar en willen we meer van elkaars inzichten gebruikmaken. Want samen is meer dan de som der delen.’

‘Naast mijn rol als onderzoeker en behandelaar ben ik binnen Rivierduinen ook verantwoordelijk voor de opleiding van psychiaters. Ik verzorg en organiseer onderwijsactiviteiten, regel stageplekken, monitor de voortgang voor elke assistent in opleiding (AIOS) en ben verder een manusje van alles.’

Fascinerend

‘Lang geleden, tijdens mijn studie bewegingswetenschappen in Amsterdam, maakte ik tijdens een stage kennis met de biologische psychiatrie in Groningen. Het was fascinerend gevoel en gedrag vanuit de biologie te beschouwen, maar eveneens met bewegen te beïnvloeden. Tijdens mijn medische studie koos ik voor een specialisatie in de psychiatrie. Een fascinerend gebied waar ik mijn interesse en hart kwijt kan. Ik houd van dit gevarieerde werk en verveel me nooit.’

Jan Bogers, psychiater, opleider en coördinator onderzoekslijn Complexe Psychiatrische Aandoeningen. Kliniek Intensieve Zorg in Oegstgeest.